اپینفرین در شرایط اورژانسی مانند آنافیلاکسی باید بهصورت تزریق عضلانی (IM) در عضلهی خارجی ـ میانی ران (Vastus Lateralis) انجام شود، زیرا جذب سریع و اثربخشی بالاتری دارد.
تزریق زیرجلدی به دلیل جذب کند دیگر توصیه نمیشود و تزریق وریدی تنها در شرایط خاص و توسط تیم پزشکی مجرب صورت میگیرد.
همچنین استفاده از بازو یا باسن برای این تزریق مناسب نیست و قلمهای آماده اپینفرین (EpiPen) نیز دقیقاً برای تزریق خودکار در همان محل طراحی شدهاند.
در شرایطی که بدن با یک واکنش آلرژیک شدید یا همان آنافیلاکسی مواجه میشود، زمان، مهمترین عامل نجاتبخش است.
اپینفرین (Epinephrine) بهعنوان داروی انتخابی برای درمان آنافیلاکسی است که میتواند در کوتاهترین زمان ممکن تنفس را به حالت عادی بازگرداند، فشار خون را افزایش دهد و حتی از بروز ایست قلبی جلوگیری کند.
اما برای آنکه این دارو بیشترین اثربخشی را داشته باشد، محل تزریق آن اهمیت فوقالعادهای دارد. در این مطلب به توضیحات بیشتر در این حوزه میپردازیم.
.
نام دیگر اپی نفرین، آدرنالین است که این هورمون در شرایط اضطراری توسط غدد فوق کلیوی ترشح میشود. این ماده با اثر بر گیرندههای آدرنرژیک بدن، باعث موارد زیر میشود.
افزایش ضربان قلب
انقباض عروق محیطی
باز شدن راههای تنفسی
افزایش قند خون
در پزشکی، اپی نفرین به شکل تزریقی برای درمان شرایطی مانند آنافیلاکسی، ایست قلبی، افت شدید فشار خون و حملات آسم شدید استفاده میشود.
تزریق عضلانی اپینفرین، بهویژه در شرایط اورژانسی مانند آنافیلاکسی، بهترین و توصیهشدهترین روش تجویز این دارو است، زیرا جذب آن در عضله بسیار سریعتر از تزریق زیرجلدی (Subcutaneous) صورت میگیرد.
عضلات نسبت به بافت زیرجلدی دارای جریان خون بیشتری هستند و همین عامل باعث میشود اپینفرین سریعتر وارد جریان خون شده و اثرات درمانی خود را در زمان کوتاهی اعمال کند.
همچنین، تزریق وریدی اگرچه اثر بسیار سریعی دارد، اما تنها باید در محیط بیمارستانی و توسط تیم درمان مجرب انجام شود؛ زیرا در صورت خطا در دوز یا سرعت تزریق، میتواند عوارض جدی قلبی ایجاد کند.
در مقابل، تزریق عضلانی هم ایمنتر است و هم امکان انجام آن توسط خود بیمار یا اطرافیان آموزشدیده، حتی در خارج از محیط درمانی، وجود دارد.
از اینرو، تمامی دستورالعملهای جهانی مانند راهنمای انجمن آلرژی و آسم آمریکا یا سازمان جهانی آلرژی (WAO)، تزریق عضلانی را روش استاندارد اپینفرین در درمان آنافیلاکسی میدانند.
شاید بخوانید: تزریق عضلانی چیست؟
.
مناسبترین ناحیه برای تزریق عضلانی اپی نفرین، عضله وَستوس لترالیس (Vastus Lateralis) یا همان قسمت خارجی ران است، زیرا این ناحیه یکی از بزرگترین و پرخونترین عضلات بدن محسوب میشود. سرعت جذب دارو در این عضله بسیار بالاست و میتواند در مدت کوتاهی اپینفرین را وارد جریان خون کند، که در موقعیتهای اضطراری حیاتی است.
از طرفی، این ناحیه عاری از اعصاب یا عروق بزرگ خطرناک است، در نتیجه احتمال آسیبهای ناخواسته در هنگام تزریق کاهش مییابد.
نکته مهم دیگر، دسترسی آسان به این عضله است؛ چه بیمار در حالت ایستاده، نشسته یا حتی بیهوش باشد، تزریق در ناحیه خارجی ران همیشه امکانپذیر است.
اجرای صحیح تزریق عضلانی نیازمند رعایت تکنیکهای استاندارد است تا از عوارض احتمالی جلوگیری شود و اثربخشی دارو به حداکثر برسد. مراحل زیر برای تزریق ایمن توصیه میشوند:
آمادهسازی تجهیزات: از سرنگ و سوزن مناسب استفاده کنید. برای تزریق عضلانی، معمولاً سوزن با طول 1 تا 1.5 اینچ (25-38 میلیمتر) برای بزرگسالان و 5/8 تا 1 اینچ (16-25 میلیمتر) برای کودکان توصیه میشود. سرنگهای یکبارمصرف باکیفیت، مانند محصولات شرکت میناسرنگ، میتوانند ایمنی و دقت تزریق را تضمین کنند.
آمادهسازی محل تزریق: پوست محل تزریق را با الکل 70 درصد تمیز کنید و اجازه دهید خشک شود. این کار خطر عفونت را کاهش میدهد.
تزریق: سوزن را با زاویه 90 درجه وارد عضله کنید. پس از اطمینان از عدم ورود به رگ (با آسپیره کردن سرنگ)، دارو را بهآرامی تزریق کنید.
پس از تزریق: سوزن را بهسرعت خارج کرده و محل تزریق را بهآرامی ماساژ دهید تا دارو بهخوبی پخش شود. از فشار بیشازحد خودداری کنید.
شاید بخوانید: عوارض تزریق نادرست آمپول عضلانی
.
دوز اپی نفرین بسته به شرایط بیمار و نوع کاربرد متفاوت است. در شرایط اضطراری مانند شوک آنافیلاکسی:
بزرگسالان: 0.3 تا 0.5 میلیگرم (0.3 تا 0.5 میلیلیتر از محلول 1:1000) بهصورت عضلانی.
کودکان: 0.01 میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن (حداکثر 0.3 میلیگرم) از محلول 1:1000.
تزریق باید هر 5 تا 15 دقیقه در صورت لزوم تکرار شود، اما این کار باید تحت نظارت پزشکی انجام گیرد.
.
زاویه تزریق باید ۹۰ درجه باشد تا سوزن به درستی وارد عضله شود
در کودکان، پای بیمار باید هنگام تزریق ثابت نگه داشته شود
در صورت عدم پاسخ اولیه، میتوان تزریق دوم را پس از ۵ تا ۱۵ دقیقه تکرار کرد
اتوانژکتورها (مانند EpiPen) به گونهای طراحی شدهاند که استفاده سریع و آسان روی ران را ممکن میسازند
از تاریخ انقضای دارو اطمینان حاصل شود، چراکه اپینفرین با گذشت زمان اثر درمانی خود را از دست میدهد
موارد منع مصرف: در شرایط غیراضطراری، اپی نفرین در بیماران مبتلا به گلوکوم زاویه بسته، فشار خون بالای کنترلنشده، یا برخی بیماریهای قلبی باید با احتیاط مصرف شود.
عوارض جانبی: اضطراب، تپش قلب، سردرد، و لرزش از عوارض شایع هستند. در موارد نادر، تزریق نادرست ممکن است به عفونت یا آسیب بافتی منجر شود.
تزریق تصادفی: تزریق اپینفرین به دست یا پا ممکن است باعث انقباض عروق موضعی و کاهش جریان خون شود، که نیازمند توجه فوری پزشکی است.
در زنان باردار، اپینفرین باید با احتیاط بیشتری تجویز شود، زیرا میتواند باعث انقباض عروق رحمی و کاهش اکسیژنرسانی به جنین شود.
با این حال، در شرایط اضطراری مانند آنافیلاکسی، استفاده از اپینفرین ضروری است و باید به سرعت انجام شود. در دوران شیردهی، با توجه به جذب ضعیف خوراکی و نیمهعمر کوتاه اپینفرین، خطری متوجه نوزاد نیست.
.
کیفیت سرنگ و سوزن مورد استفاده در تزریق اپی نفرین نقش مهمی در ایمنی و اثربخشی دارد.
سرنگهای یکبارمصرف با طراحی دقیق و استاندارد، مانند محصولات شرکت میناسرنگ، میتوانند از خطاهای تزریق مانند نشت دارو یا آسیب به بافت جلوگیری کنند.
استفاده از سرنگهای باکیفیت همچنین خطر عفونت را کاهش داده و تجربهای ایمنتر برای بیمار فراهم میکند.
.
شرکت میناسرنگ رودسر، از سال 1379 با هدف تولید تجهیزات پزشکی باکیفیت، فعالیت خود را آغاز کرده است. این شرکت با بهرهگیری از فناوریهای پیشرفته و مواد اولیه مرغوب، سرنگهای یکبارمصرف پزشکی با نام تجاری میناسرنگ را تولید میکند که به دلیل کیفیت بالا، طراحی زیبا، و قیمت مناسب، در بازار داخلی و حتی بینالمللی مورد استقبال قرار گرفتهاند.
میناسرنگ با تعهد به استانداردهای جهانی مانند ISO 13485:2016، نقش مهمی در ارتقای کیفیت خدمات سلامت در ایران ایفا میکند. محصولات این شرکت شامل انواع سرنگهای یکبارمصرف، ست سرم، سرسوزن، اسکالپ وین و… است که با دقت و کیفیت بالا تولید شده و پاسخگوی نیازهای جامعه پزشکی هستند.
اگر به دنبال تجهیزات پزشکی قابل اعتماد هستید، میناسرنگ انتخابی ایدهآل برای تضمین ایمنی و دقت در فرآیندهای درمانی است.
برای دریافت قیمت و خرید سرنگ و کسب اطلاعات بیشتر به فروشگاه سایت مراجعه کرده یا با مشاوران ما تماس بگیرید.
